"अहो, मांजर डोळे मिटून दूध पितं, तर त्याला वाटतं की कोणी बघत नाहीये. पण असं असतं का?" नजर रोखत आणि प्रत्येक शब्दावर जोर देत अश्विनी मला उद्देशून बोलली.
"हो माहितेय की." मी कसानुसा हसत उत्तरलो, आणि काहीतरी गंभीर संभाषण होणार आहे हे ओळखून तिथून पळ काढला. नक्कीच अश्विनीला राधिकाबद्दल कुणकुण लागली असावी. छातीत जोरजोरात धडधडायला लागलं होतं. त्या नंतर दोन तीन दिवस सरळ संभाषण आणि नजर सुद्धा टाळतच होतो.
"रघु, वाचव रे. अश्विनीला राधिकाबद्दल कळलंय बहुतेक. उघड उघड वार नाही केला अजून तिने, पण युद्धा आधीची शांतता जाणवतीये." रविवारी मी रघुनाथकडे मन मोकळं केलं.
"ह्या गोष्टींचा अजून वेगळा अंत काय असणार आहे? तुझं आणि राधिकाचं अनैतिक नातं आहे. तू मान्य का करीत नाहीस? ते प्लॅटोनिक मैत्री वैगेरे सगळं झूठ असतं रे. तू एक नर आहेस आणि ती मादा हेच सत्य आहे. तेव्हा लवकरात लवकर त्या मादेकडून नैसर्गिक आणि एकमेव असं सुख घेऊन वेगळा हो. ही तुझी शेवटची संधी आहे असं समज." रघुनाथने आपली नेहमीची टेप वाजवली.
रघुनाथ कडून ह्या पेक्षा वेगळी अपेक्षा करणं पण चूकच होत. माझं मलाच ह्या संकटाला सामोरं जावं लागणार होतं. युद्ध सुरु होण्याआधीच शरणागती पत्करावी का हा विचार करत मी घरी आलो. पण घाई घाईत काही निर्णय न घेता सावध पवित्रा घ्यावा असं ठरवलं.
सोमवारी तर ऑफिसला जाताना पण भीती वाटत होती. आज काही नवीन संकट नको रे देवा. केबिन मध्ये जाऊन बसतोय तोवरच मोबाईल वाजला.
'आज संध्याकाळी मरीन ड्राईव्ह? ' राधिकाचा मेसेज आला आणि एक क्षण काळजाचा ठोका चुकला. पण निदान ऐकून तरी घेऊयात ह्या विचाराने मी ठीक आहे म्हंटलं.
"मी दिपकला लग्नासाठी नकार कळवलाय." चौपाटीवर बसता बसता राधिका बोलली. माझी भीती रास्त ठरली होती. राधिकाने बाँबच टाकला होता.
"काय? पण का? इतका चांगला मुलगा आहे. का नकार दिलास? एवढं प्रेम करतो तो तुझ्यावर."
"रिलक्स गुरू, तुझा हात धरून तुझ्या मागे नाही येणार आहे मी. आणि मी तुझी जबाबदारीही नाहीये, तेव्हा असं झटकू नकोस. चांगला मुलगा? तू बोलतोयस हे? तुला माहितेय आम्ही दोघे टोकाचे वेगळे आहोत. माझ्या लग्नाची तू चिंता करू नकोस आता, माझं मी बघते."
माझ्या वागण्याची मलाच शरम वाटली. खरंच मी राधिकाला झटकत होतो. आता नवीन संकट नको होतं मला. दोन्ही आघाड्यांवर एकत्रच हल्ला सुरू झाला होता. घरी जायची पण भीतीच होती.
घरी येऊन बघतोय तर अश्विनी घरात नव्हती, मुलांकडे चौकशी केल्यावर कळलं की ती जिम ला गेलीये.
"तू जिम ला जायला कधी सुरू केलंस?" रात्री बेडरूम मध्ये मी विचारलं. म्हणजे विचारणं भागच होतं. शीत युद्ध सुरू ठेवून मला जमणार नव्हतं.
"का? फक्त आज कालच्या फटाकड्याच स्वतःची योग्य काळजी घेऊ शकतात काय? एके काळी कॉलेज गाजवलंय मी. विसरू नका." ह्या मोर्चावर वेगळ्याच लढाईला सामोरं जावं लागणार असंच दिसत होतं.
सरळ तोंडी उत्तर मिळत नव्हतं, ना अश्विनीकडून ना राधिका कडून. मला लवकरात लवकर सर्व गोष्टी निस्तरण भाग होतं. शुक्रवारच्या भेटी गाठी सुरू होत्या. पण मी औपचारिकच सहभाग घेत होतो.
"मला तुझा क्लोन हवा आहे माझा नवरा म्हणून, कित्येकदा मी तुला पण हे बोललेय. पण ही गोष्ट शक्य नाहीये, हे बुध्दीला पटतंय पण मनाला नाही रे. येणाऱ्या प्रत्येक स्थळात मी तुलाच शोधत असते. आणि मला ही तुलना बंद करायला जमत नाहीये. आय ऍम हेल्पलेस." एका शुक्रवारी राधिका चौपाटीवर बसल्यावर बोलत होती.
मी तिचा हात हातात घेतला, आणि काहीही न बोलता बसून राहिलो काही क्षण. खूप दिवसांपासून विचार करत होतो की कसं समजावू राधिकाला, पळपुटेपणा न करता कशी हाताळू ही परिस्थिती. पण ते कोडं आज सुटलं होतं. काहीही न बोलता खूप संभाषण झाल्यासारखं वाटलं त्या दिवशी.
निघता निघता एक नवी उमेद दिसत होती तिच्या चेहऱ्यावर, आणि मला सुद्धा हलकं हलकं वाटत होतं.
घरी आलो तर अश्विनी चित्रं काढत बसली होती.
"हे काय नवीन आज? तुझा टीव्ही शो बंद झाला का?" मी आश्चर्याने विचारलं.
"इट्स मी टाइम, मला डिस्टर्ब नका करू." तिने माझ्याकडे दूर्लक्ष केलं. एक लढाई जिंकल्यामुळे ही लढाई पण जिंकू असा आत्मविश्वास आला होता.
रात्री बेडरूममध्ये आल्यावर मी सरळ विषयाला हात घातला.
"अश्विनी, हे सर्व का करतेयस तू? जिम, चित्रकला, क्विलिंग. हे तुला खरंच आवडतंय की..?"
"हे सर्व करण्यासाठी मी तरुण नाहीये का?" एक टोमणा.
"काय खदखदतय मनात? मला सांगणार नाहीस का?" मी तिला मायेने जवळ घेत विचारलं. आता तिला बरंच आश्वस्त वाटत होतं. मग भावुक होऊन ती बोलू लागली.
"मला माझं कुटुंब आवडतं. माझा संसार, माझी मुलं, माझं घर हे आवडतं मला. पण काळानुरूप बदलायला पाहिजे ना, नाहीतर अस्तित्वच संपून जाईल माझं. मला भरतनाट्यम आवडतं, मी विशारद पण आहे त्यात. पण त्या सगळ्यांपेक्षा मला माझ्या मुलांचं करायला आवडतं. आणि हे करताना मी माझ्या कुठल्याच स्वप्नाला मुरडही नाही घातली. माझं कुटुंबच माझं जग आहे, ह्यालाच धक्का लागला तर मी कुठे जाऊ?"
निरुत्तर करून टाकलं होतं अश्विनीच्या प्रश्नाने मला.
दोन्ही बाजूचं वातावरण आता बऱ्यापैकी निवळलं होतं. पण आयुष्य पूर्वपदावर आलं नव्हतं अजून. ऑफिस आणि घर असंच चाललं होतं. घरी बराच वेळ देत होतो. क्वालिटी टाइम. दोन आठवडे झाले मरीन ड्राईव्हलाही गेलो नव्हतो, मग एका शुक्रवारी राधिकाने भेटूया का असं विचारलं. सर्व पुन्हा सुरळीत करण्यासाठी मी सुद्धा धडपडत होतो. लगेच होकार कळवला.
"गुरू, आय लव्ह यु" राधिका अगदी डोळ्यात डोळे घालून बोलली. "होय, आय लव्ह यु. तू बरोबर ऐकलंयस." माझ्या चेहऱ्यावरचे प्रश्नार्थक भाव बघून ती पुन्हा बोलली.
मला वाटलं एव्हाना राधिका सावरली असेल, पण तिच हे ऐकून मी पुन्हा बुचकाळ्यात पडलो.
"डोन्ट वरी, गुरू. मी हे बोलतेय कारण माझं तुझ्यावर खरंच प्रेम आहे. पण उत्तरादाखल काहीच अपेक्षा नाहीयेत. तुझं माझ्यावर प्रेम नसलं तरी माझं आहे. तूझं असणं हे माझ्या आयुष्यात घडलेली सर्वात चांगली गोष्ट आहे. आज सांगण्याचा उद्देश असा की.." तिने दोन क्षण पॉज घेतला पण माझं हृदय डबल स्पीड ने धडधड करू लागलं.
"उद्या मी राजीनामा देणार आहे. आणि हे शहर ही सोडून जाणार आहे. मला दुसऱ्या शहरात चांगला जॉब मिळाला आहे. तुझ्याशी संपर्क ठेवायचा नाहीये म्हणून कुठे जातेय हे सांगू इच्छित नाही मी तुला."
"राधा, मी सर्व ठीक करतो. तू घाईत निर्णय घेऊ नकोस प्लिज." मी घाई घाईत बोललो. ती माझ्या आयुष्यात नसण्याच्या कल्पनेने मी बिथरलो होतो आता.
"गुरू, तुझ्या नकळत ही तू खूप दिलंयस मला. आता अडवू नकोस. मला माहीत आहे, तुझ्या मनात मला खूप उच्च स्थानी तू ठेवलं आहेस, पण ती जागा माझी नाही. तू तुमच्या नात्याला योग्य न्याय द्यावास, आणि तू देशीलच ह्याची खात्री आहे मला."
"राधा, प्लिज. नको ना..असं का.. मी करतो..आपण करू..आय मिन.." मी खूप काही बोलण्याचा प्रयत्न करत होतो, पण तोंडातून धड वाक्य बाहेर पडत नव्हतं. खूपच बिथरलो होतो मी.
"गुरू, मला कमकुवत बनवू नकोस प्लिज. हॅपी नोट वर विलग होऊयात आपण. तुझ्या गोड आठवणी घेऊन जाऊ देत मला."
मग पुढे मला बोलू न देता ती पटकन उठली आणि हळुवार ओठ माझ्या गालावर टेकवुन निघूनही गेली, डोळ्यातील आसवं दिसू न देता. मी तिच्या पाठमोऱ्या आकृती कडे फक्त बघत बसलो होतो.
मावळतीचा सूर्य क्षितिजा पल्याड केव्हाच हरवून गेला होता आणि त्याच बरोबर माझ्या आयुष्यातील एक सोनेरी स्वप्न...
शरद नारायण यादव
